βεράτι ή μπεράτι

βεράτι ή μπεράτι
Πρόκειται για σουλτανικό διάταγμα κατά την εποχή της Οθωμανικής αυτοκρατορίας, με το οποίο παραχωρούνταν προνόμια ή κάθε είδους απαλλαγές. Η λέξη προέρχεται από την τουρκοπερσική λέξη μπεράτ. Στον τομέα των σχέσεων του οθωμανικού κράτους με το πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως, ιδιαίτερη σημασία είχε το β. του Μωάμεθ B’ του Κατακτητή, με το οποίο αναγνωριζόταν η ανεξαρτησία και η αυτοδιοίκηση της ορθόδοξης εκκλησίας, ενώ καθιερωνόταν o πατριάρχης ως εθνάρχης στις υποθέσεις που ρυθμίζονταν από το θρησκευτικό δίκαιο των χριστιανών. Τα προνόμια αυτά, που γίνονταν σεβαστά ή καταστρατηγούνταν από τους Τούρκους ανάλογα με την κατά καιρούς πολιτική κατάσταση, ανανεώνονταν κάθε φορά στο πρόσωπο του νέου οικουμενικού πατριάρχη. Από τα μέσα του 19ου αι., η Υψηλή Πύλη έκανε διάφορες απόπειρες να μειώσει τα θρησκευτικά προνόμια που αναγνώριζε το β. του Μωάμεθ B’, στην αρχική του μορφή. Η αποτυχία της να αναθεωρήσει το επίσημο κείμενο την οδήγησε να επιχειρήσει την αποδυνάμωση του οικουμενικού πατριαρχείου με την έκδοση β. πουενίσχυαν τη βουλγαρική εξαρχία, η οποία ιδρύθηκε το 1870, σε βάρος του. Υπέρ της βουλγαρικής εξαρχίας εκδόθηκαν συνολικά 7 β., από τα οποία δύο το 1894 για να αποφευχθεί η ελληνοβουλγαρική προσέγγιση και δύο κατά τον ελληνοτουρκικό πόλεμο του 1897, με τα οποία η αυτοκέφαλη βουλγαρική εκκλησία εξασφάλισε τις ισάριθμες μακεδονικές επισκοπές των Σκοπίων, Βελεσών, Νευροκοπίου, Στρωμνίτσης, Μοναστηρίου, Αχρίδος και Δεβρών. Η πολιτική αυτή της Υψηλής Πύλης προκάλεσε τις έντονες διαμαρτυρίες του οικουμενικού πατριαρχείου και είχε δημιουργήσει, κατά το δεύτερο μισό του 19ου αι., το οξύ διπλωματικό ζήτημα των β. μεταξύ των κυβερνήσεων της Αθήνας και της Κωνσταντινούπολης. Τα πατριαρχικά προνόμια καταργήθηκαν οριστικά από την οθωμανική κυβέρνηση κατά τον A’ Παγκόσμιο πόλεμο.

Dictionary of Greek. 2013.

Игры ⚽ Нужно сделать НИР?

Look at other dictionaries:

  • Βεράτι ή Μπεράτι — (Berat). Πόλη (128.410 κάτ. το 2001) της κεντρικής Αλβανίας, πρωτεύουσα της ομώνυμης επαρχίας (1.802 τ. χλμ., 193.855 κάτ. το 2001). Η περιοχή του Β. παράγει καπνό, σταφύλια και λαχανικά καθώς και κτηνοτροφικά προϊόντα. Λειτουργούν επίσης… …   Dictionary of Greek

  • μπεράτι — Βλ. λ. βεράτι ή μπεράτι …   Dictionary of Greek

  • Μπεράτ — Πόλη της Αλβανίας. Βλ. λ. Βεράτι ή Μπεράτι …   Dictionary of Greek

Share the article and excerpts

Direct link
Do a right-click on the link above
and select “Copy Link”